Aflatoxin có trong thực phẩm nào? Cách nhận diện nấm mốc Aflatoxin gây ung thư

Nhiều người thường lầm tưởng rằng chỉ cần nấu chín, đun sôi là có thể loại bỏ mọi loại độc tố trong thức ăn bị mốc. Tuy nhiên, sự thật đáng sợ là độc tố vi nấm Aflatoxin có khả năng chịu nhiệt lên tới 280°C, khiến các phương pháp chế biến thông thường hoàn toàn bất lực và biến nó thành tác nhân hàng đầu gây ung thư gan. Vậy cụ thể Aflatoxin có trong thực phẩm nào mà chúng ta vẫn sử dụng hàng ngày?  Cùng Visitech giải đáp ngay câu hỏi Aflatoxin có trong thực phẩm nào và bỏ túi những giải pháp phòng ngừa, kiểm nghiệm an toàn thực phẩm hiệu quả nhất hiện nay. 

Nấm mốc Aflatoxin là gì? 

Aflatoxin là gì? Đây là một loại độc tố sinh học cực kỳ nguy hiểm, được hình thành chủ yếu bởi các chủng nấm mốc Aspergillus. Các nghiên cứu của FDA Hoa Kỳ chỉ ra rằng việc kiểm tra Aflatoxin trong nông sản là rất khó khăn vì chúng chịu nhiệt rất cao. Khi người tiêu dùng thắc mắc Aflatoxin có trong thực phẩm nào, câu trả lời phổ biến nhất chính là hạt lạc (đậu phộng). Ngay cả khi rang lạc ở nhiệt độ cao, bào tử nấm có thể chết nhưng độc tố vẫn tồn tại bền vững.

Do đó, biết rõ Aflatoxin có trong thực phẩm nào sẽ giúp bạn chủ động loại bỏ lạc mốc để tránh nhiễm độc, bởi việc nấu chín không thể phá hủy cấu trúc của chúng. Khi thâm nhập vào cơ thể, Aflatoxin triệu chứng ngộ độc cấp tính hoặc mãn tính sẽ hủy hoại tế bào gan một cách nhanh chóng. 

Gan là cơ quan chịu tổn thương nặng nề nhất khi bạn không biết Aflatoxin có trong thực phẩm nào mà vô tình ăn phải. Nghiên cứu chứng minh việc tiếp xúc với 2,5mg độc tố này trong 90 ngày sẽ khiến nguy cơ ung thư gan tăng vọt sau hơn 1 năm. Vì vậy, việc kiểm tra Aflatoxin thường xuyên là giải pháp cấp thiết để bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Độc tố Aflatoxin có trong thực phẩm nào thường gặp nhất?

Đậu phộng và ngô bị mốc

Khi tìm hiểu Aflatoxin có trong thực phẩm nào, nhóm nông sản giàu tinh bột và dầu như đậu phộng (hạt lạc) hay ngô luôn đứng đầu danh sách nguy hiểm. Nhiều người thường thắc mắc Aflatoxin có trong thực phẩm nào dễ gây ngộ độc nhất, thì câu trả lời chính là các hạt ngô, hạt lạc bị đổi màu, nhăn nheo hoặc bám mốc do bảo quản sai cách trong môi trường nóng ẩm.

Nếu bạn chưa biết Aflatoxin có trong thực phẩm nào có thể kháng nhiệt, hãy lưu ý rằng độc tố hóa học này trong lạc và ngô mốc không hề biến mất ở nhiệt độ sôi thông thường, mà đòi hỏi nhiệt độ sấy cao từ 1500°C đến 2000°C mới có thể phá hủy một phần. Do đó, việc rửa sạch hay phơi khô lại đồ mốc hoàn toàn vô tác dụng.

Hạt bị đắng

Để nhận biết độc tố Aflatoxin có trong thực phẩm nào qua vị giác, các loại hạt ăn vặt như hướng dương, hạt dẻ, hạt dưa bị đắng chính là minh chứng rõ nhất. Vị đắng xuất hiện khi nấm mốc Aspergillus tấn công và sinh độc tố; vì vậy nếu nhai phải hạt đắng, bạn cần nhổ ra ngay và súc miệng thật sạch.

Bơ đậu phộng

Nếu bạn đang tìm hiểu Aflatoxin có trong thực phẩm nào thuộc nhóm đồ chế biến sẵn, thì bơ đậu phộng chính là cái tên cần lưu ý. Nếu các cơ sở sản xuất sử dụng nguồn vừng, lạc nguyên liệu bị mốc, hỏng hoặc lẫn tạp chất để xay mịn, thành phẩm chắc chắn sẽ nhiễm độc tố với hàm lượng cao. Dù một số quy trình chế biến công nghiệp hiện đại có thể hỗ trợ làm giảm nồng độ Aflatoxin tới 89%, người tiêu dùng vẫn phải hết sức thận trọng. 

Mộc nhĩ để quá lâu

Bạn có thể dễ dàng nhận biết mộc nhĩ dính độc tố qua các đốm màu lạ như vàng, xanh xám hoặc đen trên bề mặt. Thêm vào đó, khi ngâm vào nước, mộc nhĩ nhiễm độc thường không nở to, nước ngâm có hiện tượng sủi bọt đục, kết cấu dính nhớt và có mùi hôi hắc nồng.

Mộc nhĩ (hay nấm mèo) là thực phẩm bổ dưỡng chứa lượng lớn protein và cellulose tốt cho sức khỏe, nhưng đây cũng là câu trả lời bất ngờ khi xem xét Aflatoxin có trong thực phẩm nào. Quá trình bảo quản mộc nhĩ khô trong môi trường ẩm thấp lâu ngày, hoặc thói quen ngâm mộc nhĩ qua đêm quá thời gian quy định sẽ tạo môi trường lý tưởng cho nấm mốc ký sinh. 

Gạo mốc

Gạo là lương thực chính trong mọi bữa ăn của người Việt, nhưng do chứa hàm lượng tinh bột đậm đặc nên đây lại là đáp án nguy hiểm nhất cho vấn đề Aflatoxin có trong thực phẩm nào. Việc thu hoạch vào mùa mưa hoặc lưu trữ trong kho ẩm thấp khiến hạt gạo dễ bị nấm mốc tấn công ngầm. 

Nhiều gia đình có thói quen tiếc rẻ, nghĩ rằng gạo hơi ngả màu xám hay có mùi ẩm chỉ cần vo thật kỹ, khi nấu thành cơm chín ở nhiệt độ cao là có thể ăn bình thường. Thực tế, nhiệt độ nồi cơm điện thông thường hoàn toàn bất lực trước độc tố Aflatoxin. Vô tình ăn phải loại cơm này đồng nghĩa với việc bạn đang trực tiếp đưa chất cực độc gây ung thư vào dạ dày mỗi ngày.

Dầu lạc

Tương tự như trường hợp của bơ đậu phộng, dầu lạc (dầu đậu phộng) tự ép thủ công từ nguồn nguyên liệu lạc mốc, lạc lép che giấu rất nhiều rủi ro và là minh chứng điển hình cho việc Aflatoxin có trong thực phẩm nào. Bên cạnh đó, ngay cả các loại dầu thực vật chất lượng cao, nếu người dùng lưu trữ quá lâu, không đậy kín nắp sau khi mở hoặc để ở nơi có ánh nắng chiếu trực tiếp, các phản ứng hóa học tự nhiên vẫn có thể kích thích và sinh ra một lượng nhỏ độc tố Aflatoxin gây hại trực tiếp đến các mô tế bào gan.

>> Xem thêm: Kiểm tra độc tố nấm mốc Aflatoxin trong nông sản 

Vì sao Aflatoxin ở trong thực phẩm mốc rất dễ gây ung thư? 

Sử dụng thực phẩm chứa nấm mốc Aflatoxin dễ gây bệnh ung thư, tuy nhiên nhiều gia đình vẫn chưa hiểu rõ được vấn đề này. Với suy nghĩ đơn giản là chỉ cần chà xát và phơi khô cho hết nấm là hết độc, nhiều người đã vô tình tự “rước bệnh vào thân”. Vậy thực chất Aflatoxin có trong thực phẩm nào và cơ chế gây độc của nó nguy hiểm ra sao?

Để biết chính xác độc tố Aflatoxin có trong thực phẩm nào, chúng ta cần hiểu rõ bản chất và sự tồn tại dai dẳng của loại vi nấm này qua các đặc tính sau:

• Khả năng chịu nhiệt cực hạn: Độc tố được sinh ra dưới dạng chất hóa học, không bị mất đi ở nhiệt độ sôi 1000 độ C (muốn loại bỏ một phần độc tố phải cần đến nhiệt độ rang, sấy từ 1500 độ C đến hơn 2000 độ C).
• Nguồn gốc phát sinh độc tố: Có ít nhất 13 dạng Aflatoxin trong tự nhiên. Trong đó, Aflatoxin B1 (dạng độc nhất) được sản sinh bởi Aspergillus flavus và Aspergillus parasiticus; còn Aflatoxin G1, G2 sinh ra từ Aspergillus parasiticus.
• Sự lây truyền qua chuỗi thức ăn: Muốn đánh giá Aflatoxin có trong thực phẩm nào, không thể bỏ qua các sản phẩm từ động vật. Ví dụ, Aflatoxin M1, M2 được tìm thấy trong sữa bò khi chúng ăn phải thức ăn chăn nuôi bị nấm mốc.

Độc tố Aflatoxin có trong thực phẩm nào thường gặp nhất? 

Bất kỳ loại động, thực vật nào cũng có nguy cơ nhiễm độc. Việc lạm dụng hoặc không kiểm tra kỹ Aflatoxin có trong thực phẩm nào sẽ dẫn đến những hệ lụy sức khỏe nghiêm trọng tùy theo độ tuổi:

• Đối với trẻ em: Khi ăn phải thực phẩm chứa nấm mốc Aflatoxin, trẻ sẽ bị ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình phát triển thể chất và tăng trưởng chậm.
• Đối với người trưởng thành: Dù có sức đề kháng tốt hơn, nhưng khi cơ thể hấp thụ độc tố, chúng sẽ tấn công thẳng vào gan (nơi chuyển hóa Aflatoxin thành dạng trung gian epoxit hoạt hóa hoặc thủy phân thành M1).
• Hậu quả lâu dài: Người bị nhiễm độc tố Aflatoxin lâu năm có nguy cơ cực cao mắc bệnh gan, ung thư gan và ung thư túi mật.

>> Xem thêm: Mua kit test nhanh độc tố nấm Aflatoxin uy tín và chất lượng ở đâu? 

Cách nhận diện nấm mốc Aflatoxin trong thực phẩm gây ung thư

Thay vì lo lắng không biết Aflatoxin có trong thực phẩm nào bằng mắt thường, các cơ sở sản xuất có thể nhận diện độc tố mốc một cách khoa học nhất thông qua công nghệ xét nghiệm hiện đại. Hiện nay, các dòng sản phẩm test nhanh chuyên dụng đạt chuẩn quốc tế đang là giải pháp tối ưu giúp xác định cụ thể Aflatoxin có trong thực phẩm nào trực tiếp tại phòng thí nghiệm và cơ sở chế biến:

• Kit test nhanh độc tố vi nấm Aflatoxin B1 (AFB1) – Elabscience: Sử dụng nguyên lý xét nghiệm miễn dịch sắc ký vàng keo (Colloidal Gold), sở hữu độ nhạy vượt trội lên đến 1 ppb, giới hạn phát hiện đối với các loại hạt và thức ăn chăn nuôi là 5 ppb. Sản phẩm giúp phát hiện nhanh độc tố nguy hiểm nhất trong nhóm Aflatoxin chỉ trong 5-10 phút.

• Kit test nhanh độc tố vi nấm Aflatoxin Tổng (AF Total) – Elabscience: Bộ sản phẩm bao gồm 50 thẻ test, cho phép kiểm tra tổng hàm lượng của các nhóm độc tố B1, B2, G1, G2 tích tụ trong nông sản, thực phẩm và thức ăn chăn nuôi. Thao tác cực kỳ đơn giản, tiết kiệm tối đa thời gian và công sức so với các phương pháp sắc ký truyền thống mà vẫn đảm bảo độ tin cậy tuyệt đối.

>> Xem thêm: Hướng dẫn sử dụng Kit test nhanh Aflatoxin B1 (AFT) 

Sử dụng giải pháp sàng lọc chuyên sâu kit test nhanh vệ sinh an toàn thực phẩm giúp doanh nghiệp biết rõ Aflatoxin có trong thực phẩm nào để kịp thời loại bỏ, từ đó tối ưu hóa chi phí vận hành, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và khẳng định uy tín vững chắc trên thị trường nông sản xuất khẩu. 

Thông tin liên hệ Visitech:

• Website: https://visitech.vn/
• Hotline: 0919112141 
• Email: info@visitech.vn
• Địa chỉ văn phòng: 730/1/2/7C Hương Lộ 2, Phường Bình Trị Đông A, Quận Bình Tân, Tp.HCM